fa ارزیابی کیفیت زندگی بیماران مبتلا به نارسایی کلیه تحت همودیالیز و پیوند کلیه در مقایسه با افراد سالم آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: نارسایی کلیوی در سراسر دنیا یکی از مشکلات عمده سلامت عمومی محسوب می‌شود. میزان شیوع این بیماری بالا است و سالیانه حدود 8 درصد به این میزان افزوده می‌شود. با وجود تلاش‌های بسیار به منظور پیشگیری از بیماری انتهایی کلیه، تعداد این بیماران در کشور در حال افزایش است. بروز بیماری نارسایی مزمن کلیوی و انجام روش‌های درمانی از جمله همودیالیز و پیوند کلیه منجر به تغییر در شیوه زندگی، وضعیت سلامت و ایفای نقش اجتماعی فرد می‌شود که همه این عوامل به نوعی کیفیت زندگی بیماران را تحت تأثیر قرار می‌دهد. مطالعه حاضر با هدف تعیین و مقایسه کیفیت زندگی بیماران مبتلا به نارسایی کلیه تحت همودیالیز و پیوند کلیه در مقایسه با افراد سالم انجام گردید.روش‌ها: مطالعه حاضر از نوع مطالعات مورد- شاهدی بود که در آن متغیر کیفیت زندگی، در دو گروه بیماران مبتلا به نارسایی مزمن کلیوی تحت درمان با همودیالیز و پیوند کلیه مراجعه کننده به بیمارستان‌های تابعه دانشگاه علوم پزشکی تهران مورد سنجش قرار گرفت و گروه شاهد شامل 200 نفر از افراد سالم بودند. ابزار گردآوری داده‌ها در این مطالعه، از دو بخش متغیرهای فردی و مرتبط با بیماری و پرسش‌نامه استاندارد کیفیت زندگی (WHOQOL-BREF) تشکیل می‌شد. داده‌ها پس از جمع‌آوری با استفاده از نرم‌افزار 18SPSS و با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی نظیر آزمون همبستگی پیرسون و آنالیز واریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافته‌ها: میانگین سنی بیماران همودیالیزی 93/16 &plusmn; 25/51 سال بود، بیماران پیوندی 52/12 &plusmn; 56/38 سال و افراد سالم 12 &plusmn; 83/38 سال داشتند که&nbsp; تفاوت آماری معنی‌داری بین سه گروه وجود داشت (05/0 P &le;). از نظر جنس و وضع تأهل، تفاوت معنی‌داری مشاهده نشد (05/0 &ge; P)؛ اما از نظر تحصیلات و وضعیت اقتصادی ما بین سه گروه تفاوت معنی‌داری وجود داشت (05/0 &le; P). میانگین نمره کیفیت زندگی بیماران همودیالیزی80/11 &plusmn; 41/42 و پیوند کلیه80/7 &plusmn; 03/66 و افراد سالم 36/9 &plusmn; 42/56 بود که از نظر آماری ارتباط معنی‌داری مشاهده شد (05/0 &le; P). بیشترین نمره کیفیت زندگی مربوط به بیماران پیوند کلیه و کمترین نمره مربوط به بیماران همودیالیزی بود.نتیجه‌گیری: نتایج به دست آمده از این مطالعه نشان داد که چگونه بیماری انتهایی کلیه (ESRD) و درمان‌های جایگزین، عملکرد اجتماعی، سلامت جسمی، روانی و محیطی بیماران را تحت تأثیر قرار داده بود. بر اساس نتایج پژوهش حاضر، بیماران پیوند کلیوی نمره کیفیت زندگی بالاتری را نسبت به بیماران همودیالیزی کسب نمودند که این نشان می‌دهد بیماران پیوند کلیوی قادر به گذراندن زندگی بهتری بعد از عمل پیوند کلیه هستند. به گونه‌ای که در این مطالعه، بیماران پیوند کلیه کیفیت زندگی خود را بالاتر از افراد سالم گزارش نموده‌اند. به نظر می‌رسد یک پیوند کلیه موفق، تأثیر مثبتی بر درک وضعیت سلامتی دارد و چهار دامنه کیفیت زندگی مرتبط با سلامت را بهبود می‌بخشد و به واسطه بالا بردن عزت نفس، حس آزادی را به همراه می‌آورد.واژه‌های کلیدی: همودیالیز، نارسایی کلیه، پیوند کلیه، کیفیت زندگی. Background: Today, renal disease is one of the major worldwide health problems. It has a high prevalence, which increases 8% annually. Incidence of renal disease and treatment techniques can affect the quality of life, health status and social roles of patients. The aim of the current study was to determine the quality of life of dialysis and kidney transplant patients and compare it to healthy people. Methods: This was a case-control study conducted on eligible subjects in hospitals affiliated to Tehran University of Medical Sciences. 100 dialysis and 100 transplant patients, and 200 healthy people completed the questionnaire. The standard quality of life questionnaire (WHOQOL-BREF) was used as the data collection tool. For data analysis, SPSS software version 18, and descriptive and inferential statistical tests were used. Findings: There was a significant difference between the mean score of age &nbsp;of the three groups (P < 0.05). Moreover, sex and marital status of the groups did not have a significant difference, however, there was a significant difference between the level of education (P > 0.05) and economic status of the groups (P < 0.05). Mean score of quality of life among dialysis and kidney transplant patients, and healthy people were (42.41 &plusmn; 11.80), (66.03 &plusmn; 7.80), and (56.42 &plusmn; 9.36) respectively, which had a significant correlation. Conclusion: The findings of the current study revealed how renal disease and different treatments can affect the social role, and physical, mental and environmental health of patients. Patients with a transplanted kidney showed higher quality of life scores in comparison to others. This means that this kind of treatment can modify different aspects of the quality of life of patients and enhance their self-esteem. 0 0 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-197&slc_lang=fa&sid=1 آذر طل آذر طل 10031947532846001315 10031947532846001315 No PhD Candidate, Student Research Committee, Department of Health Education and Promotion, School of Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran سيما اسماعيل شهميرزادي سیما اسماعیل شهمیرزادی 10031947532846001316 10031947532846001316 No MSc, Department of Health Education &amp__AWT_NOKT_COMMA__ promotion, School of Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran منور مراديان سرخكلايي منور مرادیان سرخکلایی 10031947532846001317 10031947532846001317 No MSc, Department of Health Education &amp__AWT_NOKT_COMMA__ promotion, School of Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran کمال اعظم کمال اعظم 10031947532846001318 10031947532846001318 No Assistant Professor, Department of Epidemiology and Biostatistics School of Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran