دوره 13، شماره 2، 1396:252-258

بررسی کارایی کربن فعال پوسته غلاف گیاه مورینگا اولیفرا در حذف فنل از محلول‌های آبی

فریدون معظمی, زینب علی‌زاده, علی فاتحی‌زاده, حمید رضا پورزمانی, محمد قاسمیان, مختار مهدوی, انسیه طاهری

چکیده


مقدمه: به علت پایداری فنل در محیط ‌زیست و آلودگی آب و منابع طبیعی و اثرات بهداشتی ناشی از آن، حذف این ماده از محیط زیست بسیار حایز اهمیت است. بدین منظور، هدف از انجام مطالعه حاضر، بررسی کارایی کربن فعال ساخته‌ شده از غلاف گیاه مورینگا اولیفرا (Moringa Olifera) به عنوان یک جاذب ارزان ‌قیمت در حذف فنل از محلول‌های آبی بود.

روش‌ها: در این پژوهش، از پوست غلاف گیاه مورینگا اولیفرا به عنوان منبع کربن در ساخت کربن فعال استفاده گردید. فرایند ساخت کربن فعال شامل آب‌زدایی و زدایش اجزای زاید از سطح غلاف مورینگا اولیفرا و فعال‌سازی دمایی بود. پس از تهیه جاذب کربن فعال، عوامل مؤثر در فرایند جذب سطحی فنل شامل pH محلول، زمان تماس، دوز کربن فعال و غلظت اولیه فنل مورد بررسی قرار گرفت. همچنین، همخوانی نتایج حاصل از پژوهش با ایزوترم‌های Freundlich و Langmuir بررسی گردید.

یافته‌ها: بیشترین کارایی جذب فنل در محدوده pH خنثی به دست آمد. با افزایش و یا کاهش pH محلول، کارایی حذف فنل کاهش یافت. همچنین، با افزایش زمان تماس فنل با جاذب کربن فعال از 5 تا 840 دقیقه، کارایی حذف آن از 23 به 94 درصد افزایش داشت. با افزایش غلظت اولیه فنل، راندمان حذف دارای روندی نزولی بود؛ به طوری که با کاربرد 5/0 گرم بر لیتر کربن فعال و غلظت اولیه فنل 5/7 میلی‌گرم بر لیتر، راندمان حذف فنل 76 درصد به دست آمد و در غلظت‌های 10 و 15 میلی‌گرم بر لیتر، راندمان حذف به ترتیب به 71 و 66 درصد کاهش یافت. نتایج حاصل شده بیشترین قرابت را با ایزوترم Freundlich نشان داد و حداکثر ظرفیت جذب کربن فعال بین 5/6 تا 2/7 میلی‌گرم بر گرم در دامنه غلظت اولیه فنل مورد مطالعه به دست آمد.

نتیجه‌گیری: کربن فعال ساخته‌ شده از غلاف گیاه مورینگا اولیفرا کارایی بالایی در حذف فنل از محلول‌های آبی دارد. با توجه به این که گیاه مورینگا اولیفرا نوعی گیاه بومی در مناطق جنوبی کشور است و از غلاف این گیاه استفاده خاصی نمی‌شود، می‌توان از غلاف آن به عنوان یک منبع ارزان‌قیمت جهت ساخت کربن فعال استفاده نمود.

 


واژگان کلیدی


جذب سطحی؛ مورینگا اولیفرا؛ جاذب طبیعی؛ حذف فنل

تمام متن:

PDF