fa مقایسه کارایی امواج مایکروویو با کوره‌های متداول الکتریکی در کاهش حجم و تثبیت نهایی لجن‌های خام اولیه و ثانویه تولیدی در تصفیه‌خانه فاضلاب جنوب اصفهان آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: جامدات بیولوژیکی تولیدی حین عملیات تصفیه فاضلاب‌ها، لجن نامیده می‌شوند. در واقع بخش اعظم آلاینده‌هایی که مسؤول ماهیت بد، نفرت‌انگیز و زیان‌آور در فاضلاب هستند، در لجن تغلیظ شدند که حاوی انواع میکروارگانیسم‌های بیماری‌زا، مواد آلی و معدنی می‌باشند و می‌توانند برای انسان و محیط زیست مضر و خطرناک باشند. بنابراین قبل از این که در محیط رها شوند، باید کاملاً تصفیه و پردازش شوند و با توجه به مقررات زیست محیطی دفع گردند. یکی از روش‌هایی که برای تصفیه لجن مورد استفاده قرار می‌گیرد، تصفیه حرارتی است. در این میان به نظر می‌رسد که امواج مایکروویو به عنوان یکی از این روش‌ها می‌تواند نقش مهمی در تصفیه حرارتی داشته باشد. روش‌ها: در این مطالعه، کارایی امواج مذکور جهت کاهش حجم و تثبیت نهایی لجن‌‌‌‌‌های اولیه و ثانویه حاصل از تصفیه‌خانه فاضلاب جنوب اصفهان در مقایسه با کوره متداول الکتریکی آزمایشگاهی مورد بررسی علمی قرار گرفت. در این مطالعه، آزمایش‌ها به روش ناپیوسته و با استفاده از نمونه‌های لجن اولیه و ثانویه حاصل از تصفیه‌خانه فاضلاب جنوب اصفهان و طی دو مرحله (به تنهایی و با افزودن ماده جاذب) انجام شد و تأثیر متغیرهایی مانند مدت زمان اشعه‌دهی در فاصله 1 تا 10 دقیقه برای اجاق مایکروویو، 240 و 300 دقیقه برای حرارت‌دهی کوره الکتریکی، تأثیر میزان ماده جاذب بین 5 تا 30 درصد وزنی بر مقدار دمای ایجاد شده در توده لجن، درصد کاهش وزن، درصد کاهش جامدات کل و فرار، کاهش باکتری‌های کلیفرم و شمارش بشقابی باکتری‌های هتروتروفیک آزمایش گردید. یافته‌ها: با افزایش زمان اشعه‌دهی، کارایی اجاق مایکروویو در کاهش وزن لجن و حذف درصد رطوبت محتوی نمونه‌ها افزایش یافت و در نمونه‌هایی که درصدهای مختلفی ماده جاذب اشعه (مانند زغال چوب) به آن‌ها افزوده شده بود، دمای توده نمونه‌ها تا حدود 600 درجه سانتیگراد افزایش یافت، در حالی‌ که در دمای نمونه‌های مشابه مورد عمل در کوره الکتریکی، افزایش دمایی قابل توجهی مشاهده نگردید. همچنین در نمونه‌های بدون ماده جاذب، اجاق مایکروویو قادر به کاهش تا 5/4 و log 5 به ترتیب برای باکتری‌های کلیفرم و شمارش بشقابی هتروتروفیک بود. در نمونه‌های حاوی ماده جاذب، تا 100 درصد این میکروارگانیسم‌ها حذف گردیدند. نتیجه‌گیری: اطلاعات حاصل از این تحقیق در مجموع مشخص می‏سازند که در صورتی که نمونه‌های لجن به تنهایی تحت اشعه مایکروویو در زمان‌های مختلف قرار گیرند، فقط خشک می‌گردند و رطوبت خود را از دست می‌دهند؛ اما اگر به آن‌ها درصدهایی از مواد جاذب اشعه مانند زغال چوب افزوده شود، علاوه بر خشک شدن، به دلیل افزایش بیش از حد دما در توده نمونه‌ها، احتمال رخ دادن فرایند پیرولیز در آن‌ها وجود دارد و نمونه‌های لجن ضمن هضم شدن، تثبیت می‌گردند.  واژه‌های کلیدی: امواج مایکروویو، لجن فاضلاب، تصفیه حرارتی.   Background: The Biological Solids produced during wastewater treatment processes are called sludge. As sludge contains various sickening microorganisms such as pathogens, organic and inorganic substances and has adverse effects on human and environment, therefore it should be treated and processed entirely prior to disposal and then disposed in line to the environmental regulations. Thermal treatment is one of the sludge treatment methods. Among these, microwave as one of the methods, could have an important role in sludge treatment. This study investigated the Microwave application to reduce volume and the final stabilization in primary and secondary sludge produced by south Isfahan WWTP in comparison with conventional laboratory electrical furnace.   Methods: A batch system was set up to compare the microwave oven and electrical furnace in converting the primary and secondary sludge in south Isfahan WWTP (as a sample only and with adsorbent addition). The effects of relevant parameters tested were included the contact times between 1 and 10 minutes for microwave oven and 240 and 300 minutes for the electrical furnace, heating and the adsorbent dosage in the range of 5 to 30(w/w%) affect of the sludge mass temperature production, weight reduction percentage and total and volatile reduction percentage, coliform and HPC decrease.   Findings: The study relieved that by increasing the radiation time, the microwave oven performance on the sludge sample increased significantly. In the samples with different percentages of adsorbent addition, the mass temperature increased to 600°c in microwave oven, however, in the samples treated in electrical furnace or with no adsorbent addition(in the microwave oven) no significant effect was observed on the temperature. Overall the study findings on the microbiological characteristics also indicated that the sludge samples contain different percentages of adsorbent addition. The removal efficiency of coliforms and HPC increased up to 100% the microwave oven but in the samples with no adsorbent addition it was able to reduce them to 4.5 and 5 log respectively. Conclusion: Overall data achieved from the study revealed that, if the sludge samples without adsorbent additives are placed under microwave radiation exposures in different times scales, they only are dried lose their humidity, but with different adsorbent addition dosage, in addition to drying, due to excessive temperature increasing in the sample mass, Pyrolysis process may occur and then the sludge samples are stabilized during digestion.  Key Words: Microwave, Sewage Sludge, Thermal Treatment 0 0 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-32&slc_lang=fa&sid=1 Afshin Ebrahimi افشین ابراهیمی 100319475328460014277 100319475328460014277 Yes Assistant Professor, Environment Research Center, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran استادیار، مرکز تحقیقات محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران. Hossein Movahedian Attar حسین موحدیان عطار 100319475328460014278 100319475328460014278 No Professor, Environment Research Center, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran استاد، مرکز تحقیقات محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران.