fa مقایسه اثربخشی و پایداری آموزش فراتشخیصی یکپارچه‌نگر و رفتاردرمانی دیالکتیک بر بهزیستی روان‌شناختی و ادراک درد در بیماران مبتلا به سرطان شهر اصفهان روانشناسی سلامت health Psychology پژوهشي Research <strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">مقدمه:</span></span></strong> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روند سرطان و درمان آن بر روی بیماران تأثیراتی می‌گذارد؛ به نحوی که عملکرد جسمی و روانی فرد مبتلا کاهش می‌یابد. در این راستا، بهره‌گیری از رویکردهای درمانی جهت بهبود مشکلات روان ناشی از بیماری شناسایی و ارایه شده است که با توجه به تکرار راهبردهای درمانی دیگر و تنوع مشکلات روان‌شناختی بیماران مبتلا به سرطان، عدم بهره‌گیری از دو راهبرد فراتشخیصی یکپارچه‌نگر و رفتاردرمانی دیالکتیک (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Dialectical behavior therapy</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> یا </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">DBT</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) در گروه بیماران مبتلا به سرطان و با توجه به تأثیر مهارت شناختی فرد در حفظ سلامت روان، هدف از انجام پژوهش حاضر، مقایسه اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">DBT</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> بر بهزیستی روان‌شناختی و ادراک درد بیماران مبتلا به سرطان شهر اصفهان بود.</span></span><br> <strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش‌ها:</span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> طرح این مطالعه نیمه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون، پس‌آزمون و دوره پیگیری همراه با گروه شاهد بود. جامعه‌ی آماری تحقیق را کلیه‌ بیماران مبتلا به انواع سرطان شهر اصفهان در سال 1400 تشکیل دادند. نمونه‌ها شامل 63 نفر از بیماران مبتلا به سرطان بود که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و به صورت قرعه‌کشی در سه گروه مداخله و شاهد قرار گرفتند. اطلاعات با کمک پرسش‌نامه‌ ادراک درد (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">McGill Pain Questionnaire</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> یا </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">MPQ</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) و بهزیستی روان‌شناختی </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Ryfe</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> جمع‌آوری گردید و با استفاده از آزمون </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Repeated measures ANOVA</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در نرم‌افزار </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">SPSS</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. </span></span><br> <strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته‌ها:</span></span></strong> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">آموزش فراتشخیصی یکپارچه‌نگر و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">DBT</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، بر بهبود ادراک درد و بهزیستی روان‌شناختی بیماران مبتلا به سرطان گروه مداخله نسبت به گروه شاهد اثربخش بود. همچنین، تفاوت معنی‌داری بین دو راهبرد آموزشی (فراتشخیصی یکپارچه‌نگر و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">DBT</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) در مرحله‌ پس‌آزمون به ترتیب 58/0 و 42/0، برای متغیر ادراک درد، برای متغیر بهزیستی روان‌شناختی به ترتیب 27/0 و 17/0، مرحله‌ی پیگیری برای متغیر ادراک درد به ترتیب 58/0 و 43/0 و برای متغیر بهزیستی روان‌شناختی به ترتیب 30/0 و 17/0 به دست آمد (01/0 > </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">P</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">). درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر بهزیستی روان‌شناختی و ادراک درد بیماران مبتلا به سرطان مؤثرتر بود.&nbsp; </span></span><br> <strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه‌گیری:</span></span></strong> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">DBT</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> منجر به افزایش بهزیستی روان‌شناختی و بهبود ادراک درد در بیماران می‌شود و متخصصان حوزه سلامت می‌توانند از این روش درمانی جهت بهبود عملکرد روانی بیماران استفاده کنند. </span></span> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b>Background:</b> The process of cancer and its treatment has effects on patients, so that the physical and mental function of the patient is reduced. In this regard, the use of therapeutic approaches to improve mental health problems caused by the disease has been identified and presented. Considering the repetition of other therapeutic strategies and the variety of psychological problems of patients with cancer, lack of use of two strategies of integrated transdiagnostic treatment and dialectical behavior therapy (DBT) in the group of patients with cancer, and the impact of a person&#39;s cognitive skill on maintaining mental health, the purpose of the present study was to compare the effectiveness of integrated transdiagnostic treatment and DBT in psychological well-being and pain perception of patients with cancer.</span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b>Methods:</b> The design of this quasi-experimental study was pre-test, post-test, and follow-up with a control group. The statistical population of the study consisted of all patients with cancer in Isfahan, Iran, in 2021. The study sample consisted of 63 patients with cancer who were selected by the available sampling method and randomly assigned to three experimental and control groups. Research data were collected using McGill Pain Questionnaire (MPQ) and Ryff&#39;s Psychological Well-Being Scale and analyzed using repeated-measures analysis of variance (ANOVA) in SPSS software.</span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b>Findings:</b> Integrated transdiagnostic and DBT education was effective in improving pain perception and psychological well-being of patients with cancer in the experimental group compared to the control group. Moreover, there was a significant difference between the two educational strategies (integrated transdiagnostic and DBT) in the post-test for variable of pain perception<span style="color:#000000;"> (</span><a><span style="color:#000000;">0.58 and 0.42</span></a><span style="color:#000000;">, respe</span>ctively) and for the psychological well-being variable (0.27 and 0.17, respectively). In the follow-up phase, it was obtained as 0.58 and 0.43 for the pain perception variable and 0.30 and 0.17 for the psychological well-being variable (P < 0.01). Integrated transdiagnostic treatment has been more effective in the psychological well-being and pain perception of patients with cancer.</span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b>Conclusion:</b> Integrated transdiagnostic treatment and DBT lead to increased psychological well-being and improved pain perception in patients, and health professionals can use this treatment method to improve the psychological performance of patients.</span></span></span> فراتشخیصی یکپارچه‌نگر, رفتاردرمانی دیالکتیک, بهزیستی روان‌شناختی, ادراک درد, سرطان Unified Transdiagnostic Treatment, Dialectical behavior therapy, Psychological wellbeing, Pain perception, Neoplasms 8 16 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-274-1&slc_lang=fa&sid=1 Ehsan Kazemi احسان کاظمی ehsaan_kazemi@yahoo.com367@gmail.com 100319475328460012671 100319475328460012671 No PhD Student, Department of Psychology, School of Humanities, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran دانشجوی دکتری تخصصی، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران Ahmad Ghazanfari احمد غضنفری aghazan5@yahoo.com 100319475328460012672 100319475328460012672 Yes Associate Professor, Department of Psychology, School of Humanities, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran دانشیار، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران Shahram Mashhadizadeh شهرام مشهدی‌زاده Mashhadizadeh79@yahoo.com 100319475328460012673 100319475328460012673 No Assistant Professor, Department of Basic Medical Sciences School of Medical Sciences, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran استادیار، گروه علوم پایه پزشکی، دانشکده علوم پزشکی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران Reza Ahmadi رضا احمدی rozgarden28@yahoo.com 100319475328460012674 100319475328460012674 No Assistant Professor, Department of Psychology, School of Humanities, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran استادیار، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران