Journal of Health System Research

fa ارتباط عوامل اقتصادی- اجتماعی و مرگ و میر کووید 19 در استان همدان The Relationship between Socio-Economic Factors and the Death Rate of COVID-19 in Hamadan Province, Iran آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">مقدمه: مطالعات انجام شده بر اساس شاخص جوامع مضطرب (Distressed Communities Index یا DCI) نشان می‌دهد که وضعیت اجتماعی- اقتصادی پایین، با کاهش امید به زندگی، کیفیت زندگی و پیامدهای شدیدتر مرتبط با بیماری‌ها و آسیب‌ها مرتبط است. بنابراین، پژوهش حاضر با هدف تعیین ارتباط عوامل اقتصادی- اجتماعی و مرگ و میر ناشی از کووید 19 در استان همدان انجام شد. روش‌ها: این مطالعه با طرح مورد- شاهدی صورت گرفت. اطلاعات مورد نیاز از طریق سامانه ثبت موارد کووید 19 در استان همدان، سامانه سیب و تماس تلفنی با افراد گروه‌های مورد و شاهد جمع‌آوری گردید. کلیه مرگ‌های کووید 19 در استان همدان از ابتدای شروع اپیدمی تا پایان سال 1401 وارد تحقیق شدند. داده‌ها در دو بخش توصیفی و تحلیلی در نرم‌افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: در مجموع 770 نفر مورد بررسی قرار گرفتند. 412 نفر (5/53 درصد) آن‌ها مرد و 358 نفر (5/46 درصد) زن بودند. میانگین سن شرکت‌کنندگان 19/26 ± 75/65 سال بود. پس از حذف اثر متغیرهای مخدوش‌کننده، با استفاده از مدل Logistic regression مشخص گردید که ارتباط سن [07/1-04/1 = Confidence interval (CI) 95 درصد، 05/1 = Odds ratio (OR)، 001/0 > P]، وضعیت تأهل (18/0-06/0 = CI 95 درصد، 10/0 = OR، 001/0 > P)، تحصیلات (79/23-75/3 = CI 95 درصد، 44/9 = OR، 001/0 > P)، وضعیت اقتصادی (84/0-33/0 = CI 95 درصد، 53/0 = OR، 001/0 > P) و بیماری زمینه‌ای (58/2-09/1 = CI 95 درصد، 67/1 = OR، 010/0 = P) با مرگ ناشی از کووید 19 معنی‌دار بود. نتیجه‌گیری: متغیرهای اقتصادی- اجتماعی بر میزان مرگ و میر کووید 19 تأثیر دارد. مرگ و میر بیماری ناشی از پیچیدگی عواملی است که هنوز به طور کامل شناخته نشده‌ است. میزان مرگ به علت کووید 19 با افزایش سن افزایش می‌یابد. همچنین، این میزان در بیماران همسردار، دارای تحصیلات متوسطه، وضعیت اقتصادی ضعیف و بیماری زمینه‌ای بیشتر می‌باشد.</div> <div style="text-align: justify;">Background: Studies based on the Distressed Communities Index (DCI) show that low socioeconomic status is associated with reduced life expectancy, quality of life (QOL), and more severe outcomes related to diseases and injuries. Therefore, this study was conducted to determine the relationship between socioeconomic factors and coronavirus disease 2019 (COVID-19) mortality in Hamadan Province, Iran. Methods: The present study was conducted using a case-control design. The required information was collected through the COVID-19 case registration system in Hamadan Province, the integrated health system (SIB system), and telephone calls with individuals in the case and control groups. All COVID-19 deaths in Hamadan Province from the beginning of the epidemic until the end of 2022 were included in the study. Statistical analyses were performed in two sections, descriptive and analytical, using SPSS software. A significance level of 0.05 was considered. Findings: A total of 770 individuals were surveyed in this study. 412 (53.5%) of them were men and 358 (46.5%) were women. The mean and standard deviation (SD) of age of the study participants was 65.75 ± 26.19 years. After removing the effect of confounding variables, using a logistic regression model, the association of age [P < 0.001, odds ratio (OR) = 1.05, 95% confidence interval (CI): 1.04-1.07], marital status (P < 0.001, OR = 0.10, 95% CI: 0.06-0.18), education (P < 0.001, OR = 9.44, 95% CI: 3.75-23.79), economic status (P < 0.001, OR = 0.53, 95% CI: 0.33-0.84), and underlying disease (P = 0.01, OR = 1.67, 95% CI: 1.09-2.58) with COVID-19 mortality was statistically significant. Conclusion: Based on the findings of this study, socioeconomic variables influence COVID-19 mortality rates. Disease mortality results from a complex interplay of factors that are not yet fully understood. The COVID-19 mortality rate increases with age. This rate is also higher in married patients, those with secondary education, poor economic status, and underlying diseases.</div> عوامل اجتماعی, عوامل اقتصادی, مرگ و میر, کووید 19, ایران Social factors, Economic factors, Mortality, COVID-19, Iran 455 463 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-376-2&slc_lang=fa&sid=1 Ali Moradi علی مرادی amoradi1350@yahoo.com 0000-0003-0049-7611 No PhD, Occupational Health and Safety Research Center, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran دکتری تخصصی، مرکز تحقیقات سلامت و بهداشت حرفه‌ای، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Fatemeh Darabi فاطمه دارابی fatemedarabi43@yahoo.com No Associate Professor, Department of Public Health, Asadabad School of Medical Sciences, Asadabad, Iran دانشیار، گروه بهداشت عمومی، دانشکده علوم پزشکی اسدآباد، اسدآباد، ایران Babak Moini بابک معینی No Professor, Research Center for Social Factors Affecting Health, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran استاد، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Behrouz Goli بهروز گلی No Resident, Department of Surgery, School of Medicine, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran دستیار، گروه جراحی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Nastaran Moradi نسترن مرادی moradi.nastaran80@gmail.com 0009-0007-2191-2278 Yes Department of Nutrition, School of Medicine, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran گروه تغذیه، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران