Journal of Health System Research

fa بررسی ارتباط بین سبک‌های مقابله‌ای استرس با خستگی شغلی رانندگان زن سرویس‌های مدارس شهر اصفهان Investigating the Relationship between Stress Coping Styles and Job Fatigue among Female School Taxi Drivers in Isfahan City, Iran مهندسی بهداشت حرفه ای و ایمنی کار Occupational health engineering and occupational safety پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">مقدمه: خستگی می‌تواند بر رفتار رانندگان تأثیر بگذارد؛ در حالی که راننده باید بتواند در شرایط بحرانی و استرس‌زا واکنش مناسب نشان دهد. از این مقوله تحت عنوان سبک‌های مقابله با استرس یاد می‌شود. این احتمال وجود دارد که خستگی بتواند سبک مقابله افراد را تغییر و در نتیجه، احتمال حوادثی مانند تصادف را افزایش دهد. پژوهش حاضر با هدف بررسی ارتباط بین سبک‌های مقابله‌ای استرس با خستگی شغلی رانندگان زن سرویس‌های مدارس شهر اصفهان انجام گردید. روش‌ها: این مطالعه از نوع مقطعی- توصیفی- تحلیلی بود که در میان رانندگان زن سرویس‌های مدارس شهر اصفهان در سال ۱۴۰۲ انجام شد. جامعه آماری شامل 72 نفر از رانندگان زن سرویس‌های مدارس بود که به روش نمونه‌گیری تصادفی انتخاب شدند. متغیرهای مورد بررسی شامل اطلاعات دموگرافیک، خستگی شغلی و سبک‌های مقابله‌ای بود که با استفاده از پرسش‌نامه‌ خستگی شغلی سوئدی (Swedish Occupational Fatigue Inventory یا SOFI) و پرسش‌نامه راهبردهای مقابله‌ای (CISS یا Coping Inventory for Stressful Situations) Endler و Parker جمع‌آوری گردید. داده‌ها در نرم‌افزار SPSS مورد تجزیه ‌و تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: زیرمقیاس‌های خستگی شغلی شامل نمرات فقدان انرژی (17/5 ± 68/25)، تلاش جسمانی (58/4 ± 28/18)، ناراحتی جسمانی (29/5 ± 49/20)، فقدان انگیزش (34/3 ± 67/21)، خواب‌آلودگی (74/6 ± 81/23) و نمره کل خستگی شغلی (13/23 ± 92/109) بود. نتایج بررسی سبک مقابله با استرس در میان مشارکت‌کنندگان نشان داد که سبک مقابله‌ای هیجان‌مدار بیشترین فراوانی (5/37 درصد) و سبک مقابله‌ای اجتنابی کمترین فراوانی (4/26 درصد) را در میان رانندگان زن داشت. زیرمقیاس‌های خستگی شغلی شامل فقدان انرژی (041/0 = P)، تلاش جسمانی (001/0 > P)، ناراحتی جسمانی (011/0 = P) و خواب‌آلودگی (019/0 = P) نیز ارتباط معنی‌داری با سبک مقابله با استرس داشت. نتیجه‌گیری: با وجود این که در تحقیق حاضر سطح خستگی شغلی در میان رانندگان زن سرویس‌های مدارس در سطح نسبتاً مطلوبی قرار داشت، گرایش افراد با سطح خستگی بالاتر به سمت سبک مقابله‌ای هیجان‌مدار، می‌تواند نشان دهنده اهمیت مدیریت خستگی این افراد در کاهش رفتارهای مقابله‌ای هیجان‌مدار و به دنبال آن، کاهش تبعاتی همچون رانندگی پرخطر و برخی از حوادث ترافیکی باشد.</div> <div style="text-align: justify;">Background: Fatigue can significantly impact drivers' behavior. Drivers must respond appropriately to critical and stressful situations, a capability referred to as stress coping styles. There is a possibility that fatigue could alter individuals' coping styles, thereby increasing the likelihood of incidents such as accidents. Therefore, the present study aims to examine the relationship between fatigue and coping behaviors among female school taxi drivers in Isfahan City, Iran. Methods: This cross-sectional descriptive-analytical study was conducted among female school taxi drivers in Isfahan City in 2023. The statistical population of this study included 71 female school service drivers who were selected through random sampling. The variables examined in this study included demographic information, occupational fatigue, and coping styles, which were collected using the Swedish Occupational Fatigue Inventory (SOFI-20) and the Coping Inventory for Stressful Situations (CISS) by Endler and Parker, respectively. Data analysis was performed using SPSS software at a significance level of 0.05. Findings: According to the results of this study, the subscales of job fatigue included a lack of energy (mean score: 25.68 ± 5.17), physical effort (mean score: 18.28 ± 4.58), physical discomfort (mean score: 20.49 ± 5.29), lack of motivation (mean score: 21.67 ± 3.34), sleepiness (mean score: 23.81 ± 6.74), and total job fatigue (mean score: 109.92 ± 23.13). The analysis of stress coping styles among participants showed that emotion-focused coping had the highest frequency (37.5%), while avoidance coping had the lowest frequency (26.4%) among the drivers participating in the study. Job fatigue subscales including lack of energy (P = 0.041), physical effort (P < 0.001), physical discomfort (P = 0.011), and sleepiness (P = 0.019) were significantly related to stress coping style. Conclusion: Even though in the present study, the level of job fatigue among female drivers of school services was observed at a relatively acceptable level, the tendency of people with a higher level of fatigue towards an emotion-focused coping style can indicate the importance of managing the fatigue of these people in reducing emotion-focused coping behaviors and their consequences such as risky driving and some traffic accidents.</div> خستگی, رانندگان, استرس شغلی, سبک‌های مقابله‌ای Fatigue, Drivers, Occupational stress, Coping skills 249 256 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-866-1&slc_lang=fa&sid=1 Elham Nasre-Esfahani الهام نصر اصفهانی elhamnasr1358@gmail.com 0009-0008-7611-0333 No MSc Student, Student Research Committee AND Department of Occupational Health Engineering and Safety, School of Public Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد، کمیته تحقیقات دانشجویی و گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Reza Esmaeili رضا اسمعیلی rezaesmaeili795@gmail.com No PhD Candidate, Student Research Committee AND Department of Occupational Health Engineering and Safety, School of Public Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشجوی دکتری تخصصی، کمیته تحقیقات دانشجویی و گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Siamak Pourabdian سیامک پورعبدیان pourabdian@hlth.mui.ac.ir No Associate Professor, Department of Occupational Health Engineering and Safety, School of Public Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشیار، گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Mahnaz Shakerian مهناز شاکریان shakerian.mahnaz@gmail.com 0000-0002-6830-3046 Yes Assistant Professor, Department of Occupational Health Engineering and Safety, School of Public Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran استادیار، گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران