fa غذایی DASH (کنترل کننده پرفشاری خون) و عوامل خطر بیماری‌های قلبی عروقی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: تاکنون هیچ گونه شواهدی مبنی بر اثر رژیم غذایی  (Dietary approaches to stop hyper) DASHبر روی فاکتورهای خطر بیماری قلبی- عروقی در میان بیماران دیابتی نوع 2 وجود نداشته است. از این رو، هدف از بررسی حاضر تعیین اثرات رژیم غذایی DASH بر روی عوامل خطر بیماری‌های قلبی- عروقی در میان بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 بود. روش‌ها: یک کارآزمایی بالینی متقاطع و تصادفی بر روی 31 بیمار مبتلا به دیابت نوع 2 انجام شد. این مطالعه به مدت 8 هفته انجام شد و شرکت‌کنندگان به طور تصادفی برای استفاده از رژیم شاهد یا DASH تقسیم‌بندی شدند. یافته‌ها: پس از پیروی از الگوی غذایی DASH وزن بدن (007/0 = P) و دور کمر (002/0 = P) کاهش یافته بود. سطح گلوکز خون ناشتا (FPG) و HbA1C در رژیم DASH کاهش یافته بود (به ترتیب 04/0 = P و (mg/dl 3/6 ± 4/29- و 04/0 = P و درصد 1/0 ± 7/1-). بعد از رژیم DASH، میانگین تغییرات سطح HDL کلسترول افزایش (01/0 = P و mg/dl 9/0 ± 3/4) و سطح LDL کلسترول کاهش یافته بود (02/0 = P و mg/dl 5/3 ± 2/17-). علاوه بر آن، اثرات مفید DASH روی فشار سیستولیک و دیاستولیک بررسی شد (سیستولیک: 02/0 = P و mmHg 7/2 ± 1/3- در مقابل 5/3 ± 6/13-، دیاستولیک: 04/0 = P و mmHg 3/3 ± 7/0- در مقابل 6/2 ± 5/9-). نتیجه‌گیری: در میان بیماران مبتلا به دیابت، رژیم DASH اثرات مفیدی را بر خطر بیمارهای قلبی- عروقی داشت. واژه‌های کلیدی: دیابت، رژیم غذایی DASH، عوامل خطر بیماری‌های قلبی- عروقی. Background: Since no evidence has been found regarding the effects of the dietary approaches to stop hypertension (DASH) on cardiovascular risk factors among type 2 diabetic patients, this study was conducted to investigate the possible effects. Methods: A randomized crossover clinical trial was undertaken on 31 type 2 diabetic patients. The study lasted for 8 weeks. The participants were randomly selected to go on a control diet or DASH diet. Findings: After following the DASH eating pattern, body weight (P = 0.007) and waist circumference (P = 0.002) were reduced significantly. Fasting blood glucose levels and A1C decreased after adoption of the DASH diet (-29.4 ± 6.3 mg/dl; P = 0.04 and -1.7 ± 0.1%; P = 0.04, respectively). After the DASH diet, the mean change of HDL cholesterol levels was increased (4.3 ± 0.9 mg/dl; P = 0.001) and LDL cholesterol was reduced (-17.2 ± 3.5 mg/dl; P = 0.02). Additionally, DASH had beneficial effects on systolic (-13.6 ± 3.5 vs. -3.1 ± 2.7 mmHg; P = 0.02) and diastolic blood pressure (-9.5 ± 2.6 vs. -0.7 ± 3.3 mmHg; P = 0.04). Conclusion: Among diabetic patients, the DASH diet had beneficial effects on cardiovascular risk factors. 0 0 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-151&slc_lang=fa&sid=1 Leila Azadbakht لیلا آزادبخت 100319475328460015281 100319475328460015281 Yes Associate Professor, Research Center for Food Security, Department of Community Nutrition, Department of Nutrition and Food Sciences, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشیار، مرکز تحقیقات امنیت غذایی، گروه تغذیه جامعه، دانشکده تغذیه و علوم غذایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Nafiseh Rashidipour Fard نفیسه رشیدی پور فرد 100319475328460015282 100319475328460015282 No BSc, Mottahari Hospital, FouladShahr, Isfahan, Iran کارشناس، بیمارستان شهید مطهری، فولاد شهر، اصفهان، ایران Majid Karimi مجید کریمی 100319475328460015283 100319475328460015283 No General Practitioner, Mottahari Hospital, Foulad Shahr, Isfahan, Iran پزشک، بیمارستان شهید مطهری، فولاد شهر، اصفهان، ایران Majid Rahimi مجید رحیمی 100319475328460015284 100319475328460015284 No MSc, Mottahari Hospital, Foulad Shahr, Isfahan, Iran کارشناس ارشد، بیمارستان شهید مطهری، فولاد شهر، اصفهان، ایران Mohammad Hasan Baghaei محمد حسن بقایی 100319475328460015285 100319475328460015285 No General Practitioner, Mottahari Hospital, Foulad Shahr, Isfahan, Iran پزشک، بیمارستان شهید مطهری، فولاد شهر، اصفهان، ایران Azam Borzooi اعظم برزویی 100319475328460015286 100319475328460015286 No Associate Professor, Department of Community Nutrition, Department of Nutrition and Food Sciences, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشیار، گروه تغذیه جامعه، دانشکده تغذیه و علوم غذایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Ahmad Esmaillzadeh احمد اسماعیل زاده 100319475328460015287 100319475328460015287 No Associate Professor, Research Center for Food Security, Department of Community Nutrition, Department of Nutrition and Food Sciences, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشیار، مرکز تحقیقات امنیت غذایی، گروه تغذیه جامعه، دانشکده تغذیه و علوم غذایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران