fa بررسی میزان کارایی تالاب مصنوعی زیر سطحی در کاهش ازت آمونیاکی و فسفر از فاضلاب مصنوعی مشابه خانگی در مقیاس آزمایشگاهی آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: تالاب‌های مصنوعی شبیه‌سازی فرایندهای پالایش در تالاب‌های طبیعی می‌باشند که به طور مؤثری آلودگی‌های مختلف را از فاضلاب‌ها حذف می‌کنند. هدف از تحقیق حاضر، امکان‌سنجی استفاده از تالاب مصنوعی زیر سطحی با جریان افقی در حذف ازت آمونیاکی و فسفر از فاضلاب مصنوعی مشابه خانگی در مقیاس آزمایشگاهی بود.روش‌ها: در این مطالعه، یک تالاب مصنوعی زیر سطحی با جریان افقی در مقیاس آزمایشگاهی ساخته شد. زمان ماند برابر 6 روز و جریان فاضلاب به صورت ثقلی و پیوسته بود. فاضلاب مصنوعی مشابه فاضلاب خانگی به عنوان پساب ورودی استفاده گردید. نسبت COD/N/P به صورت 2/32/100 در نظرگرفته شد. مواد مورد استفاده در لایه‌بندی بستر شامل ذغال چوب، پوکه معدنی، شن درشت و خاک مناسب رشد گیاه بود که با توجه به مشخصات بستر شیب 2 درصد و تخلخل 40-30 درصد بود. عمق سیستم با توجه به عمق طراحی برای نی معمولی 7/0 متر انتخاب شد و میزان جریان مورد تصفیه با استفاده از فرمول Darcy برای لایه‌های متخلخل 50 لیتر در روز به دست آمد. دو گونه گیاهی علف دم گربه‌ای و نی معمولی (فراگماتیس استرالیس) در تالاب کاشته شدند. از روش‌های مناسب آماری و نرم‌افزار 12SPSS برای تجزیه و تحلیل نتایج استفاده شد.یافته‌ها: کارایی رآکتور تالاب مصنوعی زیر سطحی با استفاده از آزمون Paired t با اطمینان 95 درصد در حذف ازت آمونیاکی و فسفر به ترتیب 06/35 و 31 درصد بود. حداکثر و حداقل تغییرات کل جامدات معلق نیز به ترتیب 37 و 20 میلی‌گرم در لیتر به دست آمد.نتیجه‌گیری: کارایی رآکتور تالاب مصنوعی زیر سطحی با بستر ذغال و پوکه معدنی با استفاده از گیاهان علف دم‌ گربه‌ای و نی معمولی در حذف ازت آمونیاکی و فسفر مناسب بوده و می‌تواند با فراهم کردن شرایط مناسب راهبری و نگهداری به عنوان یک جایگزین دوست‌دار محیط زیست به جای سایر سیستم‌های مکانیکی تصفیه فاضلاب باشد.واژه‌های کلیدی: کارایی حذف مواد مغذی، تالاب مصنوعی زیر سطحی، فسفر، نیتروژن آمونیاکی، تصفیه فاضلاب شهری Background: Constructed wetlands (CWS) are mimic filtration process in natural wetlands that effectively remove variety pollutants from wastewater. The main objective was the feasibility evaluation for using of subsurface flow constructed wetland in nitrogen and phosphorus removal from synthetic based on domestic wastewater in lab scale.Methods: In this study, a synthetic wetland subsurface with horizontal flow was constructed in lab scale. Hydraulic retention time was 6 days and wastewater flow was gravity and continuous. Synthetic wastewater similar to domestic wastewater was used as influent inputs. COD/N/P ratio was considered 100/32/2. Material used in media stratification included charcoal, peat, course, and soil for proper plant growth, and according to the specifications the media slope and porosity range was 2% and 30-40% respectively. System depth was selected 0.7 meter with regard to the design depth of phragmites. The purification flow rate was estimated with Darcy__AWT_QUOTE__s equation for porous layers as 50 liters per day. Cattail and common reed (phragmites) were planted in the constructed wetland.Findings: The indicated that the efficiency of subsurface CWs reactor with paired two tests and significance of 95% for Ammonia and total phosphorus removal were 35.06 and 31% respectively (P < 0.05). Maximum and minimum total suspended solids in effluent varied between 37 and 20 mg/l respectively.Conclusion: The efficiency of subsurface flow CWs reactor with gravel and peat media and using cattail and common reed (phragmites) plants for ammonia nitrogen and Phosphorous removals were appropriate and it can be an eco-friendly alternative which provides suitable operation and maintenance condition, instead of other mechanical systems for wastewater treatment. 600 612 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-328&slc_lang=fa&sid=1 Seyyed Abbas Mirzaee سید عباس میرزایی 100319475328460015836 100319475328460015836 Yes BSc, Department of Environmental Health, School of Health, Ahwaz Jondi Shapour Medical Sciences University, Ahwaz, Iran کارشناس، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران Nematollah Jaafarzadeh Haghighi Fard نعمت اله جعفرزاده حقیقی فرد 100319475328460015837 100319475328460015837 No Associated Professor, Environmental Technology Research Center, Ahvaz Jondi Shapur University of Medical Sciences, Ahwaz, Iran دانشیار، مرکز تحقیقات فناوریهای محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران.