fa بررسی پیش‌گویی کنندگی رفتارهای خودمراقبتی بر کنترل قند خون بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: بیماری دیابت درمان قطعی ندارد. مهم‌ترین استراتژی درمانی به کار گرفته شده برای کنترل آن، تبعیت از رفتارهای خودمراقبتی شامل رعایت رژیم غذایی ویژه، انجام فعالیت بدنی، پایش قند خون، مصرف روزانه داروهای تجویز شده و مراقبت از پا می‌باشد. هدف از مطالعه حاضر، شناسایی تفکیکی میزان تبعیت از ابعاد مختلف رفتارهای خودمراقبتی و ارزیابی قدرت پیش‌بینی کنندگی هر یک از این ابعاد بر کنترل قند خون در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 تحت پوشش کلینیک دیابت دانشگاه علوم پزشکی قم بود. روش‌ها: مطالعه توصیفی- تحلیلی حاضر به صورت یک مطالعه مقطعی بر روی 275 نفر از بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 که به صورت تصادفی انتخاب شده بودند و شرایط ورود به مطالعه را داشتند، انجام شد. برای جمع‌آوری داده‌ها از &laquo;مقیاس خلاصه فعالیت‌های خودمراقبتی&raquo;، پرسش‌نامه ارزیابی سلامت شناختی، پرسش‌نامه ارزیابی افسردگی Beck و نیز آزمون (HbA1c) Glycosylated Hemoglobin استفاده گردید. آزمون‌های آماری ضریب همبستگی دو متغیره و رگرسیون خطی چند متغیره برای تحلیل داده‌ها و نرم‌افزار SPSS نسخه 17 برای تجزیه نهایی آن‌ها مورد استفاده قرار گرفت. یافته‌ها: مدل نهایی رگرسیون شامل متغیرهای پیش‌بین سطح تحصیلات، رفتارهای بعد مصرف دارو، تغذیه، فعالیت بدنی و پایش قند خون بوده و مدل پیشنهادی توانست 66 درصد واریانس متغیر HbA1c را به عنوان شاخص کنترل قند خون پوشش دهد (001/0 > P). نتیجه‌گیری: در این مطاله ابعاد مختلف رفتارهای خودمراقبتی بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 تأثیر متفاوتی بر کنترل قند خون داشته و در بین آن‌ها رفتارهای خودمراقبتی بعد مصرف دارو و تغذیه بیشترین تأثیر را بر آن داشتند. واژه‌های کلیدی: دیابت نوع 2، تبعیت، رفتارهای خودمراقبتی، کنترل قند خون Background: Diabetes has no definite treatment. The most important treatment strategy employed to control diabetes is adherence to self-care behaviors such as special diet, physical activity, blood glucose monitoring, daily foot care, and taking the prescribed medicine. This study aimed to assess rates of adherence to different dimensions of self-care behaviors and evaluate the predicting value&nbsp;of each dimension on glycemic control among type 2 diabetic patients under coverage of the Diabetes Clinic of Qom University of Medical Sciences (Qom, Iran). Methods: This cross-sectional, descriptive, analytic study was conducted on 275 randomized patients. Data was collected using the Summary of Diabetes Self-Care Activities (SDSCA) measure, a cognitive health questionnaire, and Beck Depression Questionnaire. Glycated hemoglobin (HbA1c) test was also performed. Data was analyzed through bivariate correlations and multivariate linear regression in SPSS17. Findings: The final regression model introduced education level, medicine taking behavior, nutrition, physical activity, and blood glucose monitoring as the main predictors. This model accounted for 66% of the variance of HbA1c level as a glycemic control indicator (P < 0.001). Conclusion: Various dimensions of self-care behaviors of patients with type 2 diabetes have different impacts&nbsp;on metabolic control. Medicine taking and nutritional dimensions of self-care behaviors have the greatest effect on glycemic control. 814 823 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-345&slc_lang=fa&sid=1 Mohamad Sorani محمد سورانی Yes MSc, Department of Public Health, School of Health, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran دانشیار، گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Mohamad Hossein Taghdisi محمد حسین تقدیسی No Associate Professor, Department of Health Education and Health promotion, School of Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran کارشناس ارشد، گروه بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Davood Shojaei Zadeh داوود شجاعی زاده No Professor, Department of Health Education and Health promotion, School of Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran استاد، گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Leila Novin لیلا نوین No Endocrinologist, Department of Endocrinology, School of Medicine, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran فوق تخصص غدد، گروه غدد درون‌ریز، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Mahdi Noroozi مهدی نوروزی No PhD Student, Department of Epidemiologyg, School of Health, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشجوی دکتری، گروه اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران Samira Fallahi سمیرا فلاحی No MSc, School of Nursing, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran کارشناس ارشد، دانشکده پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران