fa بررسی کارایی تصفیه‌خانه فاضلاب شهرک صنعتی آق‌قلا در حذف ترکیبات ازت، فسفر و اکسیژن مورد نیاز شیمیایی (COD) و مقایسه آن با استاندارد خروجی کشور آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: تصفیه فاضلاب‌ شهرک‌های صنعتی برای رسیدن به استانداردهای مطلوب زیست محیطی و کنترل عملکرد آن‌ها یک ضرورت می‌باشد. بنابراین مطالعه حاضر با هدف، تعیین کارایی واحد تصفیه فاضلاب شهرک صنعتی آق‌قلا (دارای سیستم لجن فعال با هوادهی ممتد) در حذف ترکیبات ازت، فسفر و اندازه‌گیری اکسیژن مورد نیاز شیمیایی (Chemical oxygen demand یا COD) و مقایسه آن با استاندارد خروجی انجام گرفت. روش‌ها: مطالعه توصیفی- مقطعی حاضر در سال 1390 به مدت 6 ماه انجام شد. در طول مدت مطالعه هر هفته دو بار از فاضلاب ورودی، حوض هوادهی و پساب خروجی نمونه‌برداری صورت گرفت. نمونه‌برداری از ورودی تصفیه‌خانه به صورت مرکب و از سایر واحدها به صورت لحظه‌ای انجام شد. به طور کلی 48 بار از فاضلاب و پساب نمونه‌برداری و آزمایش‌ها انجام شد که این کار بر اساس کتاب استاندارد متد صورت گرفت. در نهایت داده‌های مورد مطالعه توسط نرم‌افزار Excel تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها: میانگین غلظت نیتروژن کل، فسفر و COD ورودی به ترتیب در دامنه 23/4 ± 36/7 میلی‌گرم نیتروژن بر لیتر، 4/26 ± 1/68 میلی‌گرم فسفر بر لیتر و 5/183 ± 2/294 میلی‌گرم بر لیتر بود. میانگین غلظت نیتروژن کل، فسفر و COD در پساب خروجی به ترتیب در محدوده 5/0 ± 1/1 میلی‌گرم نیتروژن بر لیتر، 3/8 ± 19 میلی‌گرم فسفر بر لیتر و 8/9 ± 7/14 میلی‌گرم بر لیتر محاسبه شد که با توجه به استاندارد کشور جهت تخلیه پساب‌های خروجی به آب‌های سطحی (به جز فسفر) در محدوده مجاز بود. نتیجه‌گیری: کیفیت پساب خروجی تصفیه‌خانه شهرک صنعتی آق‌قلا به جز فسفر در سایر پارامترها مطابق استانداردهای زیست محیطی دفع پساب بود و کارایی این تصفیه‌خانه تحت فرایند سیستم لجن فعال در حذف آلاینده‌های ورودی مطلوب بود. اگر چه در مواردی غلظت فسفر در پساب خروجی بیش از حد استاندارد بود که شاید با مدیریت و نظارت دقیق، این نقیصه نیز قابل برطرف شدن باشد. واژه‌های کلیدی: تصفیه فاضلاب، شهرک صنعتی، ازت، فسفر، COD Background: It is necessary to monitor the performance of the industrial wastewater treatment plants in order to achieve the desired environmental standards. This study was carried out to determine the efficiency of the nitrogen removal, phosphorus compounds and chemical oxygen demand (COD) and comparing the effluent standard with the effluent industrial wastewater treatment plant of Agh Ghala, Iran.   Methods: The present cross sectional study was conducted in 2011 during six months. Sampling was performed two times per week from the incoming wastewater, pond aeration and effluent. Composite sampling was conducted for the treatment plant input, and for the other units it was done momentarily. Overall, 48 times wastewater sampling and testing was performed. Findings: The mean concentrations of total nitrogen, phosphorus and COD in influent were 7.36 ± 4.23 mg N/l, 68.1 ± 26.4 mg P/l and 5.7 ± 3.6 and 294.2 ± 183.5 mg/l. Total nitrogen, phosphorus and COD showed a removal of about 86%, 67% and 95%, respectively. According to the standard, discharge of effluent wastewater treatment to surface water was acceptable (except phosphorus). Conclusion: The effluent quality of this treatment plant was according to the effluent disposal standards except for phosphorus. However, this problem is solvable by accurate management and supervision on wastewater treatment plant. 1197 1205 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-394&slc_lang=fa&sid=1 Ali Zafarzadeh علی ظفرزاده 100319475328460016213 100319475328460016213 Yes استاديار، گروه مهندسي بهداشت محيط، مرکز تحقيقات بهداشت محيط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکي گلستان، گرگان، ايران استادیار، گروه مهندسی بهداشت محیط، مرکز تحقیقات بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی گلستان، گرگان، ایران Elaheh Rezaei الهه رضایی 100319475328460016214 100319475328460016214 No کارشناس، گروه مهندسي بهداشت محيط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکي گلستان، گرگان، ايران کارشناس، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی گلستان، گرگان، ایران Farzad Aghahossini فرزانه آقاحسینی 100319475328460016215 100319475328460016215 No کارشناس، گروه مهندسي بهداشت محيط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکي گلستان، گرگان، ايران کارشناس، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی گلستان، گرگان، ایران Saman Charmsaz سامان چرم‌ساز 100319475328460016216 100319475328460016216 No کارشناس، گروه مهندسي بهداشت محيط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکي گلستان، گرگان، ايران کارشناس، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی گلستان، گرگان، ایران