fa مقایسه اثربخشی سخنرانی و جزوه آموزشی برآگاهی، نگرش و رفتار تغذیه‌ای دانش‌آموزان شهر قم آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: تغذیه نامناسب در بروز بیماری‌هایی گوناگون نظیر بیماری قلبی- عروقی، سرطان و دیابت تأثیر به سزایی دارد. از آنجاکه اغلب رفتارهای غلط بهداشتی ریشه در تجارب دوران کودکی و نوجوانی داشته و تغذیه سالم در دوران بلوغ تاثیر قابل توجهی بر رشد و سلامت انسان دارد، لذا هدف پژوهش حاضر بررسی تاثیر دو روش آموزشی بر آگاهی، نگرش و رفتارهای تغذیه‌ای دانش‌آموزان راهنمایی است. روش‌ها: در این مطالعه نیمه تجربی تاثیر دو روش آموزشی بر آگاهی، نگرش و رفتار تغذیه‌ای دانش‌آموزان مقطع سوم راهنمایی با استفاده از پرسشنامه‌ای شامل چهار بخش (‌مشخصات ‌فردی، آگاهی، نگرش و رفتار) مورد بررسی قرار گرفت. به روش خوشه‌ای دو مدرسه انتخاب و از هر مدرسه تعداد 110 دانش‌آموز پایه سوم (‌در مجموع 220 نفر) به صورت تصادفی در دو گروه آموزشی جزوه و سخنرانی قرار گرفتند. در ابتدا پرسشنامه توسط دانش‌آموزان به عنوان پیش‌آزمون تکمیل شد و سپس مداخله آموزشی در دو گروه در سه جلسه به اجرا درآمد و پس از سه ماه، همان پرسشنامه مورد آزمون مجدد قرار گرفت. داده‌های آماری توسط نرم‌افزار SPSS نسخه 16 با آزمون‌های T مستقل و زوجی و ضریب همبستگی بررسی شد. یافته‌ها: مداخلات آموزشی سبب افزایش معنی‌داری در میانگین نمرات آگاهی، نگرش و عملکرد دو گروه شد (‌05/0P<). &nbsp;میانگین تفاوت ایجاد شده در گروه سخنرانی در بخش آگاهی و نگرش به طور معنی‌داری بیش از گروه جزوه بود (‌05/0P<). نتیجه‌گیری: هر دو روش آموزشی، موجب افزایش سطح آگاهی، نگرش و رفتار تغذیه‌ای در نوجوانان شد. بنابراین توجه به برنامه‌های آموزشی جهت ارتقا رفتارهای تغذیه‌ای امری ضروری است. واژه‌های کلیدی: آگاهی، نگرش، رفتار، تغذیه، آموزش بهداشت Background: Unhealthy nutrition is very influential in incidence of some diseases, such as cardiovascular disease, cancer and diabetes.&nbsp; Since the most unhealthy behaviors was originated from childhood or adolescence experiences, and proper nutrition during puberty has strong influence on health, therefore this study was to examined the effects of two educational methods on nutritional knowledge, attitude and behavior in students. Methods: This quasi-experimental study was conducted the effects of two educational methods on the nutritional knowledge, attitude and behavior in secondary school students with a four-part questionnaire (including demographic, knowledge, attitude and behavior).&nbsp; Two schools were determined by cluster sampling and 110 students in third grade were selected from each school (n= 220).&nbsp; Then subjects assigned in two groups (booklet or lecture session). Data was collected by a valid and reliable questionnaire that was completed by subjects as pretest. Then an educational program was completed in three sessions. Participants were completed the same questionnaire as post test three month later. Statistical analysis of data was performed by SPSS16 software and paired and independent t-test and intra-class correlation test was used for statistical analysis. Findings: The educational intervention was revealed significant increase in the mean scores of knowledge, attitude and behavior in both groups (P< 0/05). Differences in mean scores of knowledge and attitude in the lecture session was significantly higher than the mean scores in the booklet group (P< 0/05).&nbsp; Conclusion: Both educational methods increased nutritional knowledge, attitude and behavior in adolescents. Therefore, planning educational programs seems necessary to improve nutritional behaviors. Knowledge, Attitude, Behavior, Nutrition, Health education 1032 1040 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-416&slc_lang=fa&sid=1 Rohalah Farhadlo روح اله فرهادلو Yes MSc student in Health Education, Department of Health Education & Promotion, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد آموزش بهداشت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، ایران Mostafa Vahedian مصطفی واحدیان No MSc in Epidemiology, School of Public Health, Esfahan University of Medical Sciences, Esfahan, Iran کارشناس ارشد اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان،‌ ایران Roya Sadeghi رویا صادقی No Assistant professor, Department of Health Education & Promotion, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran (Corresponding Author) Email: sadeghir@tums.ac.ir استادیار آموزش بهداشت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Syamak Mohebi سیامک محبی No Lecturer, School of Public Health, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran مربی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Mohammad Gharehbeglou محمد قره بگلو No Medicine Department, Azad University, Qom Branch, Qom, Iran گروه پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قم، قم، ایران