fa میزان فراوانی کلستریدیوم دیفیسیل در فرایند تولید فراورده گوشتی همبرگر آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: کلستریدیوم دیفیسیل به عنوان عامل اسهال ناشی از مصرف آنتی بیوتیک وکولیت با غشای کاذب است. محصولات گوشتی به عنوان یکی از منابع احتمالی انتقال کلستریدیوم دیفیسیل به انسان محسوب می‌شوند. این مطالعه با هدف بررسی فراوانی  کلستریدیوم دیفیسیل در فرایند تولید همبرگر با استفاده از روش کشت و آزمون بیوشیمیایی انجام گرفت.  روش‌ها: در این مطالعه توصیفی- تحلیلی، 211 نمونه شامل مواد اولیه متشکله و محصول نهایی همبرگر سه کارخانه فراورده گوشتی دارای گواهینامه HACPP و چهار کارخانه فاقد آن در استان اصفهان در فاصله زمانی تیر تا دی ماه1391 جمع‌آوری گردید. نمونه‌برداری با سواب از سطوح ماشین‌آلات فرایند تولید نیز انجام گرفت. نمونه‌ها در محیط مایع کلستریدیوم دیفیسیل موکسالاکتام نوروفلوکسازین"CDMN"  غنی‌سازی و سپس در محیط CDMN آگار به صورت بی‌هوازی کشت داده شدند. پرگنه‌های مشکوک کلستریدیوم دیفیسیل در محیط بلاد آگار درشرایط بی‌هوازی دوباره کشت داده شد و با استفاده از آزمون‌های بیوشیمیایی شناسایی گردید. نتایج حاصل با نرم‌افزار SPSS و آزمون آماری  χ 2 مورد آنالیز و 05/0P   معنی‌دار در نظر گرفته شد. یافته‌ها: فراوانی کلستریدیوم دیفیسیل در کارخانجات دارای گواهینامه HACCP ،5/5% و در کارخانجات فاقد گواهینامه،14% بود. بر پایه نتایج، اختلاف معنی‌داری در شیوع باکتری طی فصول مختلف (34/0 (P= مشاهده نشد ولی شیوع کلستریدیوم دیفیسیل در کارخانجات دارای گواهینامه HACCP در مقایسه با کارخانجات فاقد گواهینامه اختلاف معنی‌داری را نشان داد (03/0 = P). نتیجه‌گیری:  نتایج این مطالعه نشان داد که احتمالا" مصرف همبرگر در انتقال کلستریدیوم دیفیسیل به انسان نقش دارد و اجرای اصول HACCP در کارخانجات تولید‌کننده فراورده گوشتی همبرگر می‌تواند در کاهش شیوع کلستریدیوم دیفیسیل موثر باشد.  واژه‌های کلیدی: کلستریدیوم دیفیسیل، فراورده گوشتی همبرگر، آزمون بیوشیمیایی   Background: Clostridium difficile (C.difficile) is known as a cause of diarrhea through antibiotic usage and life threatening pseudo-membranous colitis. The meat products such as hamburger are one of possible resources for C. difficile transmission to human. The present study was conducted to examine the frequency of C. difficile in the processing steps of hamburger by culture method and biochemical test. Methods: In this cross sectional study, 211 samples including raw material and final product of hamburger were collected from 3 and 4 hamburger manufacturing companies certified with and without HACCP, respectively during June 2012 to January 2013. The sampling by swab was done from production facilities. The samples were cultured in Clostridium difficile moxalactam norofloxacin (CDMN) broth. Then it was streaked on the CDMN agar in anaerobic condition. The suspicious colonies were an aerobically sub cultured on the blood agar. Bacteriological examinations were performed by some biochemical tests. Collected data were analyzed using SPSS . Descriptive statistics and Chi-square tests were used with p-value ≤ 0.05. Findings: The frequency of C.difficile was 5.5% and 14% in hamburger manufacturing companies certified with and without HACCP, respectively. There was no difference in C.difficle prevalence according to the season (p= 0.34). But the difference was observed in the results based on HACCP certification (p= 0.03). Conclusion: These results indicate the hamburger may serve as a vehicle for C.difficle transmission to human. Furthermore, HACCP implementation can reduce the C.difficle prevalence. Clostridium difficle, hamburger, biochemical test &,nbsp 1460 1468 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-444&slc_lang=fa&sid=1 Zahra Esfandiari زهرا اسفندیاری 100319475328460014874 100319475328460014874 Yes PhD Student, Department of Food Science and Technology, College of Food Science and Technology, Tehran Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran دانشجوی دکتری تخصصی علوم و صنایع غذایی، گروه تخصصی علوم و صنایع غذایی، دانشکده علوم و صنایع غذایی، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Mohammad Jalali محمد جلالی 100319475328460014875 100319475328460014875 No Associate Professor, Food Security Research Center, Department of Food Technology, School of Nutrition and Food Science, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشیار، مرکز تحقیقات امنیت غذایی، گروه صنایع غذایی، دانشکده تغذیه و علوم غذایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Hamid Ezzatpanah حمید عزت پناه 100319475328460014876 100319475328460014876 No Associate Professor, Department of Food Science and Technology, College of Food Science and Technology, Tehran Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran (Corresponding author) Email: Hamidezzatpanah@srbiau.ac.ir دانشیار، گروه تخصصی علوم و صنایع غذایی، دانشکده علوم و صنایع غذایی، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Scott Weese اسکات وایز 100319475328460014877 100319475328460014877 No Professor, Department of Pathobiology, University of Guelph, Guelph, Ontario, N1G 2W1, Canada استاد، دانشکده پاتوبیولوژی، دانشگاه Guelph، اونتاریو، کانادا Mohammad Chamani محمد چمنی 100319475328460014878 100319475328460014878 No Associate Professor, Department of Animal Science, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Tehran Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران