fa بررسی ارتباط افسردگی پس از زایمان با تغذیه انحصاری با شیرمادر آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: در سال‌های اخیر، شاخص‌های مربوط به تغذیه انحصاری با شیر مادر در ایران افت داشته است. از آن جا که شیردهی انحصاری با شیر مادر به فاکتورهای متعددی بستگی دارد، شناخت هر یک از این عوامل تأثیرگذار در اتخاذ استراتژی‌های پیشگیرانه از قطع زود هنگام تغذیه انحصاری با شیر مادر، کمک کننده خواهد بود. این مطالعه، با هدف تعیین ارتباط بین افسردگی پس از زایمان با تغذیه انحصاری با شیر مادر صورت گرفته است.  روش‌ها: این مطالعه مقطعی از نوع مورد- شاهد، در طی شش ماه اول سال 1391 در شهر قم صورت گرفت. مادران به 3 گروه 100 نفره بر حسب وضعیت تغذیه نوزاد خود تقسیم شدند. در این مطالعه، جهت خنثی کردن متغیرهای دخیل در افسردگی، از روش‌های محدودسازی و همسان‌سازی استفاده شد. در این مطالعه جهت گردآوری داده‌ها، علاوه بر پرسش‌نامه مشخصات دموگرافیک، از پرسش‌نامه استاندارد Beck نیز استفاده شد. داده‌ها در سطح معنی‌داری کمتر از 05/0 تحلیل گردید.  یافته‌ها: میانگین نمره افسردگی در گروه تغذیه انحصاری با شیر مادر 81/12، در گروه تغذیه تکمیلی همزمان با شیر مادر 59/13 و در گروه قطع کامل شیردهی 06/15 نمره بود که اختلاف معنی‌داری بین گروه‌ها یافت نشد. افسردگی خفیف در گروه تغذیه انحصاری با شیر مادر 5 درصد، در گروه تغذیه تکمیلی همزمان با شیر مادر 8 درصد و در گروه قطع کامل شیردهی 10 درصد بود. همچنین افسردگی شدید فقط در گروه قطع کامل شیردهی به میزان 5 درصد مشاهده شد. همچنین بین افسردگی با کفایت شیر و حمایت همسر، ارتباط معکوس معنی‌دار مشاهده گردید. نتیجه‌گیری: اگر چه میزان افسردگی در گروه انحصاری تغذیه با شیر مادر کمتر از سایر گروه‌ها بود، اما آزمون آنالیز واریانس، اختلاف معنی‌داری را در این خصوص نشان نداد. همچنین درک مادران از کفایت شیر و نیز حمایت همسر، موجب کاهش میزان افسردگی می‌شد. واژه‌های کلیدی: افسردگی پس از زایمان، تغذیه انحصاری با شیر مادر، کفایت شیر، حمایت همسر   Background: Since exclusive breastfeeding depends on several factors, recognition of any of these factors influence the adoption of preventive strategies for early termination of breast-feeding would be helpful. This study aimed to determine the relationship between postpartum depressions and exclusive breastfeeding. Methods: In this cross-sectional and case-control study, during the second and third seasons of 2012 in the city of Qom, Iran, 100 mothers were divided into groups according to their infants' nutritional status. In addition to collecting demographic data, Beck questionnaire was used to determine the depression status. Data at a significance level of less than 0.05 were analyzed. Findings: The mean depression score was 12.81, 13.59, and 15.06 in the exclusive breastfeeding, complementary feeding with breast milk, and complete cessation of breast-feeding groups, respectively; the score was not significantly different between the groups. Prevalence of mild depression was 5%, 8%, and 10% in the exclusive breastfeeding, complementary feeding with breast milk, and complete cessation of breast-feeding groups, respectively. Also, major depression disorder was seen only in complete cessation of breast-feeding group with the rate of 5%. There was a significantly inverse association between the depression score and insufficient milk and having supportive spouse. Conclusion: Although the score of depression in exclusive breastfeeding group was less than other groups, but ANOVA test showed no significant difference in this regard. Maternal perception of milk insufficiency as well as having support of spouse reduced the depression. 579 586 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-551&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Javad Ghasemzadeh محمدجواد قاسم‌زاده 100319475328460015925 100319475328460015925 Yes Assistant Professor, School of Medical Sciences, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran استادیار، دانشکده پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قم، قم، ایران Ahmad Masomi احمد معصومی 100319475328460015926 100319475328460015926 No Assistant Professor, School of Medical Sciences, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran استادیار، دانشکده پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قم، قم، ایران Javad Karamali جواد کرمعلی 100319475328460015927 100319475328460015927 No General Practitioner, School of Medical Sciences, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran پزشک عمومی، دانشکده پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قم، قم، ایران Mohammad Reza Sharif محمدرضا شریف 100319475328460015928 100319475328460015928 No Assistant Professor, Department of Pediatrics and Neonatology, School of Medicine, Kashan University of Medical Sciences, Kashan, Iran استادیار، گروه اطفال و نوزادان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کاشان، کاشان، ایران Siamak Mohebi سیامک محبی 100319475328460015929 100319475328460015929 No Assistant Professor, Health Policy and Promotion Research Center, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran (Corresponding Author) Email: smohebi@muq.ac.ir استادیار، مرکز تحقیقات سیاست‌گذاری و ارتقای سلامت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران