fa عوامل پیش‌بینی‌کننده مصرف مواد روان‌گردان در بین نوجوانان و جوانان شهر کرمانشاه با بهره‌گیری از تئوری رفتار برنامه‌ریزی شده آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: در دو دهه اخیر مصرف داروهای روان‌گردان به خصوص در بین نوجوانان و جوانان رایج شده است، این داروها در ردیف دوم مصرف انواع مواد در دنیا قرار دارند. مطالعه حاضر با هدف تعیین عوامل پیش‌بینی کننده مصرف مواد روان‌گردان در میان جوانان و نوجوانان شهر کرمانشاه با بهره‌گیری از تئوری رفتار برنامه‌ریزی شده انجام شد.روش‌ها: این مطالعه توصیفی مقطعی در میان 385 نفر از نوجوانان و جوانان شهر کرمانشاه انجام گرفت. آزمودنی‌ها به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. پرسش‌نامه‌ شامل سه بخش کلی اطلاعات جمعیت‌شناختی، سؤالات آگاهی از پیامدهای مصرف مواد روان‌گردان و پرسش‌نامه سازه‌های تئوری رفتار برنامه‌ریزی شده بود، که به صورت خودگزارش دهی توسط شرکت‌کنندگان تکمیل گردید. داده‌های جمع‌آوری شده با نرم‌افزار SPSS-21 و بهره‌گیری از آزمون‌های رگرسیون و همبستگی پیرسون تجزیه و تحلیل گردید.یافته‌ها: 2/7 و 2/4 درصد از شرکت‌کنندگان به ترتیب تجربه مصرف شیشه و اکستازی داشتند. نرم‌های انتزاعی (455/1=OR)، کنترل رفتار درک شده (793/0=OR) و قصد رفتار (440/1=OR) پیش‌بینی‌کننده‌های مصرف مواد روان‌گردان بودند.نتیجه‌گیری: به نظر می‌رسد مصرف مواد توسط دوستان نزدیک و به دنبال آن فشارهای همسالان به عنوان عامل ترغیب‌کننده مصرف، شرایط را برای مصرف مواد روان‌گردان فراهم می‌کند.واژه‌های کلیدی: نوجوان، جوان، مواد روان‌گردان، تئوری رفتار برنامه‌ریزی شده Background: In the past two decades psychoactive drugs especially among adolescents and youth are common, these drugs located in the second row of drug abuse in the world. Present study performed with aim of determinant of predictors of psychoactive drugs use among adolescents and youth in Kermanshah city based on theory of planned behavior.Methods: This cross-sectional study was performed among 385 adolescents and youth in Kermanshah. Participants were selected in simple random. The questionnaire consisted of three parts: demographics, knowledge Questions about the consequences of psychoactive drugs and Structures questionnaire of the theory of planned behavior that completed by participants in self-report. The data collected were analyzed by SPSS-21 with utilizes of regression tests and Pearson correlation.Findings: 7.2 and 4.2 % of the participants were experienced Cristal and Ecstasy. Subjective norms (OR=1.455), perceived behavioral control (OR=0.793) and behavioral intentions (OR=1.440) predicted psychoactive drugs use.Conclusion: It seems that drug use by close friends and peer pressure as encouraging factors provide the conditions for the use of psychoactive drugs.Key Words: Adolescent, Young, Psychoactive Drugs, Theory of Planned Behavior 490 499 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-623&slc_lang=fa&sid=1 Mari Ataee ماری عطایی 100319475328460014313 100319475328460014313 Yes Assistant Professor, Substance Abuse Prevention Research Center, Kermanshah University of Medical Sciences, Kermanshah, Iran استادیار، مرکز تحقیقات پیشگیری سوء مصرف مواد، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران. Seyyed Nasrollah Hosseini نصر الله حسینی 100319475328460014314 100319475328460014314 No Assistant Professor, Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran استادیار، معاونت آموزش، وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران Farzad Jalilian فرزاد جلیلیان 100319475328460014315 100319475328460014315 No PhD Candidate of Health Education and Promotion, Substance Abuse Prevention Research Center, Kermanshah University of Medical Sciences, Kermanshah, Iran دانشجوی دکتری آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، مرکز تحقیقات پیشگیری سوء مصرف مواد، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران Mehdi Mirzaei Alavijeh مهدی میرزایی علویجه 100319475328460014316 100319475328460014316 No PhD Candidate of Health Education and Promotion, Social Determinants of Health Research Center, Yasuj University of Medical Sciences, Yasuj, Iran دانشجوی دکتری آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی یاسوج، یاسوج، ایران Abbas Aghaei عباس آقایی 100319475328460014317 100319475328460014317 No PhD Student of epidemiology, Department of Epidemiology, School of Health, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشجوی دکتری اپیدمیولوژی، مرکز تحقیقات پیشگیری سوء مصرف مواد، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران Touraj Ahmadi Jouybari تورج احمدی جویباری 100319475328460014318 100319475328460014318 No Associate Professor, Substance Abuse Prevention Research Center, Kermanshah University of Medical Sciences, Kermanshah, Iran. (Corresponding Author) Email: dr.ahmadi_jouybari@yahoo.com استادیار، مرکز تحقیقات پیشگیری سوء مصرف مواد، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران Mohamad Reza Amoei محمدرضا آموئی 100319475328460014319 100319475328460014319 No Applied Research Bureau of the Police of Kermanshah, Kermanshah, Iran دفتر تحقیقات کاربردی فرماندهی انتظامی استان کرمانشاه، کرمانشاه، ایران