fa بررسی فعالیت فتوکاتالیستی تیتانیم دی اکسید ترکیب شده با زئولیت در حذف رنگ سافرانین در آب آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research  مقدمه: یکی از مهم‌ترین آلاینده‌های محیط زیست در پساب صنایع، رنگ می‌باشد که برای انسان خطرناک بوده و محیط زیست را آلوده می‌نماید. هدف از این پژوهش، تعیین فعالیت فتوکاتالیستی تیتانیم دی اکسید (TiO2) ترکیب شده با زئولیت در حذف رنگ سافرانین در فاز آبی بود.روش‌ها: نانوذرات TiO2 به روش سل- ژل تولید گردید و ml 5/2 سل- ژل بر روی زئولیت پوشش داده شد. رنگ سافرانین قرمز به عنوان آلاینده مدل انتخاب گردید. آزمایشات با استفاده از دستگاه میکروسکوپ الکترونی رویشی (Scanning Electron Microscopy) و دستگاه پراش پرتو X (X-ray diffraction) جهت تعیین ساختار و مورفولوژی TiO2 انجام شد. تغییرات شدت رنگ توسط دستگاه اسپکتروفتومتر در طول موج 518 نانومتر اندازه‌گیری شد. تأثیر پوشش‌دهی TiO2 بر روی زئولیت، شدت UV، غلظت اولیه رنگ و نوع بستر فتوکاتالیست در راندمان فتوکاتالیستی مورد بررسی قرار گرفت.یافته‌ها: نتایج XRD نانوذرات TiO2 دارای دو فاز آناتاز (5/80%) و روتایل (5/19%) بود و یکنواختی نانوذرات در تصاویر SEM آشکار بود. راندمان حذف TiO2 پوشش داده شده بر روی زئولیت بیشتر از فقط پوشش TiO2 بود. با افزایش شدت تابش UV از w/m2 4/2 به w/m2 9/3 سبب افزایش راندمان فتوکاتالیستی شد و زمانی که غلظت رنگ سافرانین قرمز از mg/L 10 به mg/L 50 افزایش می‌یافت راندمان از 61/91% به 91/77% کاهش یافت. بستر متحرک فتوکاتالیست TiO2/Zeolite نیز دارای راندمان بالاتری نسبت به بستر ثابت فتوکاتالیست بود.نتیجه‌گیری: فتوکاتالیست TiO2/Zeolite برای حذف رنگ سافرانین قرمز در فاز آبی بسیار مؤثرتر از فتوکاتالیست TiO2 است، به عبارت دیگر پوشش دادن TiO2 بر روی زئولیت،راندمان حذف رنگ از محیط آبی را افزایش می‌دهد. در مواردی که کدروت عمده‌ترین مانع در استفاده از فتوکاتالیست TiO2/Zeolite با بستر متحرک در تصفیه آب می‌باشد، پیشنهاد می‌شود از فتوکاتالیست با بستر ثابت، به علت عدم ایجاد کدروت در آب، استفاده شود. واژه‌های کلیدی: نانوذرات TiO2، زئولیت، فتوکاتالیست، پرتو فرابنفش، رنگ سافرانین قرمز Background: Dye is considered as one of the most important environmental pollutants in industrial wastewater due to its harmful effects on both human and environment. This study was aimed to determine the the photocatalytic activity of titanium dioxide (TiO2), combined with the zeolite in removing red safranin dye in the aqueous phase.Methods: TiO2 nanoparticles were produced using sol – gel method and 2.5 ml sol-gel was coated on zeolite. Red safranin dye was chosen as the model pollutant. X-ray diffraction (XRD) and scanning electron microscopy (SEM) were applied to specify the structure and morphology of TiO2 nanoparticles. The effect of TiO2 coating on zeolite, UV radiation intensity, initial concentration of dye and type of photocatalyst substrate in photocatalytic removal efficiency was investigated.Findings: XRD pattern showed that, the TiO2 nanoparticles had two phases including anatase (80.5%) and rutile (19.5%).The uniformity of nanoparticles was evidents in the SEM images. The removal efficiency of TiO2 coated on zeolite was more than that of only the TiO2 coating. With increasing UV radiation intensity from 2.4 w/m2 to 3.9 w/m2, the photocatalytic efficiency was also enhanced but the removal efficiency decreased from 91.61% to 77.91% when the red safranin dye concentration increased from 10 mg/L to 50 mg/L. The moving TiO2/zeolite photocatalyst bed had a higher efficiency than the fixed bed.Conclusion: The TiO2/zeolite photocatalyst was much more effective than TiO2 photocatalyst in removing the red safranin dye in the aqueous phase. In other words, TiO2 coating on the zeolite, The removal efficiency of dyes increases from aqueous environment. TiO2/zeolite photocatalyst with fixed bed is recommended to be used in water treatment where the most important problem of using moving-bed TiO2/zeolite photocatalyst is opacity in the water treatment. Key Words: TiO2 Nanoparticles, Zeolite, Photocatalyst, UV Radiation, Red Safranin Dye 659 670 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-689&slc_lang=fa&sid=1 Masoud Rismanchian مسعود ریسمانچیان 100319475328460013999 100319475328460013999 Yes Department of Occupational Health Engineering, School of Health, Isfahan Medical Sciences University, Isfahan, Iran عضو هیأت علمی گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Samira Barakat سمیرا برکات 100319475328460014000 100319475328460014000 No MSc Student. Department of Occupational Health Engineering, School of Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Nima Khoshzat نیما خوش ذات 100319475328460014001 100319475328460014001 No MSc Student. Department of Occupational Health Engineering, School of Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Reza Keshavarzi رضا کشاورزی 100319475328460014002 100319475328460014002 No PhD Student , Department of Chemistry, School of Chemistry, University of Isfahan, Isfahan, Iran دانشجوی دکترا، گروه شیمی، دانشکده شیمی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران