fa تعیین خطر نسبی بروز سرطان مری در شهرستان‌های ایران با استفاده از مدل چند سطحی بیزی مکانی- زمانی آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت education health and promotion پژوهشي Research مقدمه: میزان بروز استاندارد شده‌ سنی سرطان مری در ایران برای زنان در رتبه پنجم و برای مردان در رتبه هشتم قرار دارد. در مطالعه حاضر، با توجه به ضرورت آگاهی از چگونگی توزیع جغرافیایی این سرطان، نقشه‌بندی بروز این سرطان در سطوح استانی و شهرستانی ترسیم شده است.روش‌ها: پژوهش حاضر یک مطالعه کاربردی اکولوژیک است . جامعه مورد مطالعه از تمام بیماران مبتلا به سرطان مری بین سال‌های 1384 تا 1386 در ایران تشکیل شده است. جهت برآورد خطر نسبی سرطان مری، از مدل چند سطحی بیزی مکانی- زمانی‌ استفاده گردیده است. تجزیه‌ و تحلیل داده‌ها با استفاده از رویکرد بیزی INLA (Integrated nested Laplace approximation) در نرم‌افزار R انجام شد.یافته‌ها: تعداد کل سرطان مری ثبت شده طی سال‌های 86-1384 در ایران 7160 مورد بوده است. بر اساس نتایج مدل سه سطحی با تعدیل تمامی عوامل خطر، روند تغییرات سالانه معنی‌دار و و به صورت افزایشی بوده است.نتیجه‌گیری: با توجه به برازش مدل سه سطحی با تعدیل عوامل خطر فعالیت فیزیکی و مصرف سیگار، مصرف میوه‌ها و سبزیجات و اضافه وزن، توصیه می‌شود که در مطالعات آینده از مدل‌های چند سطحی با تعدیل عوامل خطرساز مؤثر بیشتری استفاده شود. این مطالعه نشان داد که مناطق شمال شرقی، شمال غربی و بعضی از نقاط مرکزی ایران دارای بیشترین خطر بروز سرطان مری می‌باشد. Background: The age standardized incidence rates of esophageal cancer in women and men in Iran have the fifth and eighth ranks, respectively. Due to the high incidence rate of esophageal cancer and the necessity of knowledge of its geographical distribution, the incidence of this cancer was mapped at province and county levels in the present study.Methods: The study population of this empirical and ecological study included all cases of esophageal cancer from 2005 to 2008 in Iran. The Bayesian Multilevel Space-Time Model was used to measure the relative risk of esophageal cancer. The data consisted of three geographically nested levels in which the countries were nested in the provinces and provinces in time (year). Data analysis was conducted using the Integrated Nested Laplace Approximations (INLA) Bayesian approach in R software.Findings: The total number of registered esophageal cancer cases in Iran was 7160 from 2005 to 2008. Based on the results of the three-level model, with the adjustment of all risk factors, the annual variation trend was significant and cumulative.Conclusion: Considering the better fit of the three-level model with the adjustment of all risk factors (physical activity, smoking, fruit and vegetable intake, and overweight), the use of multi-level models with the adjustment of more effective risk factors is recommended in future studies. This investigation showed that Northeast, Northwest, and some areas in Central Iran had the highest risk of esophageal cancer incidence. 769 774 http://hsr.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-39-711&slc_lang=fa&sid=1 Sedigheh Rastaghi صدیقه رستاقی 100319475328460014076 100319475328460014076 Yes Department of Biostatistics, School of Public Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran کارشناس ارشد، گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Tohid Jafari-Koshki توحید جعفری کوشکی 100319475328460014077 100319475328460014077 No Department of Biostatistics, School of Health, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Behzad Mahaki بهزاد مهکی 100319475328460014078 100319475328460014078 No Assistant Professor, Department of Biostatistics, School of Public Health, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran استادیار، گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Yousef Bashiri یوسف بشیری 100319475328460014079 100319475328460014079 No Department of Biostatistics, School of Allied Medical Sciences, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran کارشناس ارشد، گروه آمار زیستی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران