Research code: 57171
Jafari H, Nasirian M. Frequency of Drug, Alcohol, and Tobacco Use and Their Association with Social Network Size and Social Support among 18- to 49-Year-Olds in Lanjan, Isfahan, Iran. J Health Syst Res 2026; 22 (3) :556-568
URL:
http://hsr.mui.ac.ir/article-1-1942-fa.html
جعفری هاجر، نصیریان مریم. فراوانی مصرف مواد، الکل، دخانیات و ارتباط آن با اندازه شبکه اجتماعی و حمایت اجتماعی در جمعیت عمومی 18 تا 49 ساله شهرستان لنجان، اصفهان. مجله تحقیقات نظام سلامت. 1405; 22 (3) :556-568
URL: http://hsr.mui.ac.ir/article-1-1942-fa.html
1- کارشناس ارشد، گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
2- استاد، گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
چکیده: (3 مشاهده)
مقدمه: تأثیر مصرف مواد مخدر و روانگردان، الکل و دخانیات بر سلامت مردم قابل توجه است. این مصرف ممکن است تحت تأثیر عوامل مختلفی قرار داشته باشد. در پژوهش حاضر فراوانی مصرف مواد، الکل و دخانیات و ارتباط آن با اندازه شبکه اجتماعی و میزان حمایت اجتماعی در شهرستان لنجان مورد بررسی قرار گرفت.
روشها: 603 نفر از افراد 49-18 ساله ساکن شهرستان لنجان (زرینشهر و فولادشهر) از آبان سال 1401 تا اردیبهشت سال 1402 از طریق نمونهگیری چند مرحلهای خوشهای در این مطالعه مقطعی شرکت نمودند. دادهها به وسیله پرسشنامه شبکه اجتماعی، نسخه فارسی پرسشنامه حمایت اجتماعی Norbeck (Norbeck Social Support Questionnaire یا NSSQ) و پرسشنامه رفتاری مصرف مواد والکل از طریق مصاحبه حضوری توسط پرسشگران مرد و زن در مراکز جامع خدمات سلامت جمعآوری گردید. از مدل رگرسیون لجستیک تک متغیره و چند گانه به منظور ارزیابی رابطه بین رفتارهای پرخطر و متغیرهای مورد بررسی استفاده شد. دادهها در نرمافزار Stata و سطح معنیداری 05/0 > P مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافتهها: شیوع مصرف مواد، الکل و دخانیات در یک سال قبل از انجام تحقیق به ترتیب 93/14، 3/40 و 4/53 درصد بود. میانگین اندازه شبکه اجتماعی حدود 195 نفر و میانگین نمره حمایت اجتماعی، 134 به دست آمد. سن [030/0 = P، 97/0 = Odds ratio (OR)] رابطه معکوس و جنسیت مرد (001/0 > P، 01/8 = OR)، مطلقه بودن (010/0 = P، 72/3 = OR) و وضعیت محل سکونت استیجاری (070/0 = P، 78/1 = OR) رابطه مستقیمی با مصرف مواد، الکل و دخانیات داشت. بین مصرف مواد، الکل و دخانیات با اندازه شبکه اجتماعی و نمره حمایت اجتماعی ارتباط معنیداری مشاهده نشد (050/0 < P). مصرف مواد در افرادی که در طول عمر خود الکل و دخانیات مصرف کرده بودند، به ترتیب [32/16-36/4 = Confidence interval (CI) 95 درصد] 44/8 و (61/6-57/2 = CI 95 درصد) 91/4 برابر سایر افراد بود.
نتیجهگیری: با توجه به قابل توجه بودن شیوع مصرف مواد، الکل و دخانیات در دو شهر فولادشهر و زرینشهر، پیشنهاد میشود مداخلات فوری جهت آموزش و افزایش آگاهی افراد پیرامون پیامدهای نامطلوب مصرف مواد به ویژه محرکها، حشیش، نوشیدنیهای الکلی و تغییر فرهنگ عادیسازی مصرف، برنامهریزی و اجرا گردد.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
آمار زیستی و اپیدمیولوژی دریافت: 1403/9/25 | پذیرش: 1404/8/19 | انتشار: 1405/7/15